फार्मर कप २०२४ मध्ये राज्यातील २५ उत्कृष्ट शेतकरी गटांचा सन्मान : प्रत्येकी ५ लाख रुपयांचे पारितोषिक जाहीर

विदर्भ न्यूज एक्सप्रेस 
वृत्तसंस्था / पुणे (Pune): शेतकऱ्यांच्या आयुष्यात संकटांचे सावट सतत घोंगावत असते — कधी खराब बियाणे, कधी दुष्काळ, तर कधी शेतीमालाला मिळणारा कमी भाव. या सर्व आव्हानांचा सामना एकट्याने करणे शेतकऱ्यांसाठी अवघड असते. मात्र, सामूहिकतेच्या बळावर उभ्या राहिलेल्या **शेतकरी उत्पादक संस्था (FPO) आता शेतीच्या प्रगतीचा नवा मार्ग दाखवत आहेत.

FPO म्हणजे शेतकऱ्यांचीच मालकी असलेली संस्था, जी सामूहिक शक्ती आणि संघटित प्रयत्नांच्या माध्यमातून शेतीतील अनेक समस्या सोडवते. राज्यभरात अनेक FPO गटांनी या सामूहिकतेच्या जोरावर शेतीला मजबूत आर्थिक दिशा दिली आहे.

अशाच यशस्वी गटांचा गौरव करण्यासाठी पाणी फाउंडेशन तर्फे आयोजित फार्मर कप २०२४ या पुरस्कार सोहळ्यात मुख्यमंत्री महोदयांनी राज्यस्तरीय सर्वोत्तम २५ गटांची निवड करून प्रत्येकी रु. ५ लाखांच्या पारितोषिकाची घोषणा केली होती. त्यानुसार एकूण रु. १ कोटी २५ लाखांची रक्कम शासन निर्णयान्वये आयुक्त (कृषी), पुणे यांच्यामार्फत संबंधित गटांना वितरित करण्यात येत आहे. ही रक्कम एक वेळची विशेष बाब म्हणून देण्यात येत आहे.

राज्यस्तरीय सर्वोत्तम २५ शेतकरी गटांची निवड –

या यादीत अकोला, अमरावती, नागपूर, अहमदनगर, बीड, बुलढाणा, वाशीम, सांगली, सातारा, सोलापूर आणि हिंगोली जिल्ह्यांतील शेतकरी गटांचा समावेश आहे.
या गटांनी कापूस, सोयाबीन, तूर, मका, घेवडा आणि वांगी अशा विविध पिकांमध्ये उत्कृष्ट उत्पादन आणि व्यवस्थापनाचे उदाहरण घालून दिले आहे.
महिला शेतकरी गटांचा सहभाग विशेषत्वाने लक्षणीय ठरला असून, ग्रामीण भागात महिला सक्षमीकरणाच्या दिशेने हे एक सकारात्मक पाऊल मानले जात आहे.

उल्लेखनीय गटांमध्ये  –
लक्ष्मीमाता शेतकरी उत्पादक गट, अडगाव खुर्द (अकोला) – कापूस उत्पादनात उल्लेखनीय योगदान.
भरारी महिला शेतकरी गट, राजंदा (अकोला) – सोयाबीन शेतीतील नवकल्पनांचा अवलंब.
कृषीमाता महिला शेतकरी गट, तुरची (सांगली) – मक्याच्या उत्पादनात आदर्श मॉडेल.
जिजाऊ महिला कापूस उत्पादक गट, खरसोली (नागपूर) – महिला संघटनेच्या यशाचे उदाहरण.

बक्षिसाच्या रकमेचा उद्देश व विनियोग –

पुरस्कार प्राप्त गटांनी शासनाच्या सूचनेनुसार ही रक्कम शेती विकासासाठी खालील क्षेत्रांत वापरावी :
शेतीचे यांत्रिकीकरण व आधुनिक साधनसामग्रीचा वापर वाढविणे.
यंत्रभाडे सेवा केंद्रे उभारून लहान शेतकऱ्यांना सुलभ सुविधा उपलब्ध करून देणे.
हंगामपूर्व तयारीसाठी निधी – बियाणे, खते, कीटकनाशके, पाणी व्यवस्थापन इत्यादी.
साठवणूक व प्राथमिक प्रक्रिया केंद्रे उभारून शेतीमालाला चांगला बाजारभाव मिळविणे.

फार्मर कप २०२४ हा उपक्रम केवळ शेतकऱ्यांच्या कार्याचा सन्मान नाही, तर सामूहिकतेच्या शक्तीने शेतीला आत्मनिर्भर बनविण्याचा एक प्रयत्न आहे.

राज्यातील यशस्वी FPO गटांनी दाखवून दिले आहे की, शेतकरी एकत्र आले तर शेती फक्त उपजीविकेचे साधन न राहता एक सक्षम व्यवसाय बनू शकतो.